0

De dag veinst de nacht te zijn

De dag veinst de nacht te zijn
di 20 augustus 2019

door Lena van Tijen | afdeling Literatuur

In 2007 publiceerde Uitgeverij Van Oorschot Anna Achmatova’s Werken in de Russische Bibliotheek-reeks. Deze samenstelling is, voor verzamelaars en mensen met bijzonder diepe broekzakken, alleen nog tweedehands te verkrijgen voor bedragen variërend van 75 tot 110 euro. In de meer dan tien jaar durende Achmatovaloze impasse die volgde, was Lidija Tsjoekovskaja’s Ontmoetingen met Anna Achmatova, gericht op de vrouw en niet op haar werk, het enige (nieuw verkrijgbare) boek over Ruslands grootste dichter. Een doodzonde die deze zomer gelukkig verholpen is door voormalig Dichter des Vaderlands Ester Naomi Perquin en vertalers Marja Wiebes & Margriet Berg.

In De dag veinst de nacht te zijn, ook uitgegeven door Van Oorschot, weerklinkt de uitzonderlijke literaire stem van Achmatova eindelijk weer in het Nederlands. De bundel is een ‘must-read’ voor elke lezer die zichzelf een poëzieliefhebber waant. Waarom? Om in Perquin’s woorden te spreken: “werk waar zo’n levensdrift uit opklinkt, zo’n sprankelende en koppige geest dat je je er bijna toe moet verhouden als tot een ander mens.”

Dit ‘mens’ moet je echter, zoals wel vaker met nieuwe kennissen, niet alleen op haar uiterlijk beoordelen. Wat zich schuilhoudt achter de elegante maar somber ogende gitzwarte kaft, is een ‘geest’ die kan rijken van verfijnde humor tot lethargie zonder door te slaan in zwaarmoedigheid.

Al bladerend zullen strofes prijsgeven dat de bundel meer is dan zij, in eerste oogopslag, lijkt:

 

Dus verkreukel mijn brief niet, mijn liefje,
Laat om heimelijke leugens geen traan.
Stop het weg in je knapzak, dit briefje,
Stop het helemaal onderaan.

- Wij zijn nachtbrakers, lichtekooien

 

Wanneer het bladeren overgaat in lezen en herlezen wordt deze kennis een vriend en, langzaamaan, een vertrouwenspersoon. Achmatova’s verzen vervullen je met plaatsvervangende verlangens en laten je zien hoe de dichter haar Rusland zag. Deze mentale en fysieke werelden doemen op uit heldere zinnen die even persoonlijk zijn als eigentijds en universeel.

Laten we hopen dat de volgende Nederlandse vertaling niet zo lang op zich laat wachten en tot die tijd onze toevlucht zoeken in dit prachtig vertaalde stukje poëziegeschiedenis.

Lena van Tijen
Lena van Tijen afdeling Literatuur

Over Lena van Tijen

Lena studeerde Beeldende Kunst en Kunst- en Cultuurwetenschappen maar verdwaalde op weg naar het Boijmans in Donner. Ze besloot te blijven tot ze de literatuurafdeling van A tot Z uitgelezen heeft.