0

Na 75 jaar vrijheid: Special Tweede Wereldoorlog

  • Op 4 en 5 mei
  • 4 en 5 mei thema 2021

In 2019 en 2020 herdachten we het einde van de Tweede Wereldoorlog en vierden we dat we sindsdien weer in vrijheid leven. In verschillende nationale en regionale projecten werd op de jaren tussen de bevrijding en het heden gereflecteerd: wat heeft de afgelopen 75 jaar betekend? Hoe gaan we om met vrijheid, hoe verantwoordelijk voelen we ons daarvoor en wat vraagt het aan inzet van onszelf en anderen?

Nu het stof van dit in alle opzichten ongewone jubileumjaar is neergedwarreld, maken we pas op de plaats. Het jaarthema van 2021 is dan ook na 75 jaar vrijheid. Dit is een jaar waarin we de balans opmaken: waar staan we nu? Hoe vrij zijn we in 2021?

HET FUNDAMENT VAN VRIJHEID
Jaarthematekst 2021

We hebben dit jaar Denker des Vaderlands Daan Roovers uitgenodigd om de jaarthematekst te schrijven.
In haar essay Het fundament van vrijheid constateert Roovers dat onze vrije samenleveingondanks de voortdurende coronacrisisrobuust is en onaangetast lijkt. "Dat is wat we ieder jaar vieren, en wat we elke dag opnieuw dienen te beschermen en te versterken", aldus Roovers. [foto: Ruud Pos]

Lees essay: Het fundament van vrijheid

 

Churchill en de Blitz

Churchill en de Blitz

Erik Larson

Op Winston Churchills eerste dag als premier valt Adolf Hitler Nederland en België binnen. Polen en Tsjechoslowakije hebben al gecapituleerd. In de twaalf maanden die volgen voert Hitler een meedogenloze strijd met een eindeloze reeks bommen, die meer dan 45.000 Britten zal doden. 1940 blijkt een cruciaal jaar, waarin de toekomst van het land én de uitkomst van de oorlog afhangen van de Engelse premier. In Churchill en de Blitz beschrijft Erik Larson met behulp van dagboekfragmenten, archiefstukken en rapporten die tot voor kort geheim waren op beeldende wijze hoe Churchill het Engelse volk The Art of Being Fearless aanleerde. Het is een verhaal over politieke scherpzinnigheid, maar ook over het persoonlijke drama dat zich binnen de muren van de premierswoning afspeelde. Larson schetst een treffend beeld door het dagelijkse leven van de Churchills uit te lichten: zijn vrouw Clementine, hun rebelse dochter Mary, hun zoon Randolph en zijn knappe maar ongelukkige vrouw Pamela en Pamela’s minnaar, een flamboyante Amerikaan. Churchill en de Blitz neemt de lezer mee terug naar een tijd van echt leiderschap, waarin Churchill dankzij zijn eloquentie, moed en doorzettingsvermogen zijn land en familie bijeen weet te houden.

bestel

Tweede Wereldoorlog

Het nazisme en complottheorieën

Het nazisme en complottheorieën

Richard Evans
€ 27,99
De man die Hitler wilde doden

De man die Hitler wilde doden

Helmut Ortner
€ 17,50
Inferno

Inferno

Max Hastings
€ 29,99
Hitlers hofhouding

Hitlers hofhouding

Heike B. Görtemaker
€ 49,99
Voor de ogen van de wereld

Voor de ogen van de wereld

Bernard Krikke
€ 24,95
Wat maakt een verzetsheld?

Wat maakt een verzetsheld?

Rutger Bregman

In normale tijden heeft een land maar weinig helden nodig. Maar wat als de tijden niet normaal zijn? Dit is het verhaal van Arnold Douwes, een van de grootste verzetsstrijders van Nederland. Rutger Bregman is historicus en schrijver van bestsellers als Gratis geld voor iedereen (2014) en De meeste mensen deugen (2019).

bestel

Tweede Wereldoorlog - vervolg

Zwanenzang 1945

Zwanenzang 1945

Walter Kempowski
€ 29,99
De bevrijding van West-Europa

De bevrijding van West-Europa

Egbert van de Schootbrugge
€ 28,50
Onze man in New York

Onze man in New York

Henry Hemming
€ 25,99
Leven in bezet Nederland 1940-1945

Leven in bezet Nederland 1940-1945

Ad van Liempt
€ 64,99
War And Peace

War And Peace

Nigel Hamilton
€ 33,50
Stalin's War

Stalin's War

Sean Mcmeekin
€ 44,95
De dochters van Jalta

De dochters van Jalta

De Churchills, Roosevelts en Harrimans en het einde van de Tweede Wereldoorlog
Catherine Grace Katz 

De dochters van Churchill, Roosevelt en Harriman en hun allesbepalende rol in de geschiedenis
Aan het einde van de Tweede Wereldoorlog werd de wereld opnieuw ingedeeld. Stalin, Churchill en Roosevelt gingen de geschiedenisboeken in als de vormgevers van deze nieuwe machtsverdeling, maar achter de schermen speelden drie bijzondere vrouwen een cruciale rol. Dit is het verhaal van Sarah Churchill, Kathleen Harriman en Anna Roosevelt.
In De dochters van Jalta vertelt historicus Catherine Katz hoe deze drie jonge, gedreven vrouwen hun machtige vaders voor een crisis behoedden toen de alliantie uiteen dreigde te vallen. Sarah Churchill, Anna Roosevelt en Kathleen Harriman, dochter van de Amerikaanse ambassadeur in Rusland Averell Harriman, waren meer dan alleen een steun en toeverlaat. Op basis van exclusief bronmateriaal uit de familiearchieven en interviews met de nabestaanden reconstrueert Katz hun bepalende rol in de besluiten en het verloop van de Conferentie van Jalta.
Te midden van de politieke chaos van de transformatie naar een naoorlogse wereld vertelt De dochters van Jalta een uitzonderlijk verhaal over vaders en dochters wier onderlinge relaties getest en versterkt worden door de historische gebeurtenissen waarvan ze getuige zijn en de toekomst die ze gezamenlijk vormgeven.

'Een mooi, onbekend inkijkje in Jalta zelf, het leven van drie opmerkelijke vrouwen en de verhouding met hun vader.' Trouw

bestel

Holocaust

Dagboek uit Bergen-Belsen

Dagboek uit Bergen-Belsen

Renata Laqueur
€ 20,99
De kern van de Holocaust

De kern van de Holocaust

Stephan Lehnstaedt
€ 22,50
Verdriet en boterkoek

Verdriet en boterkoek

Margalith Kleijwegt
€ 19,99
Sabines oorlog

Sabines oorlog

Eva Taylor-Tazelaar
€ 19,99
Bernie's oorlog

Bernie's oorlog

Willy Lindwer
€ 22,50
Spartelend aan de fuik ontkomen

Spartelend aan de fuik ontkomen

An Huitzing
€ 19,95
Het ravijn

Het ravijn

Een foto, een gezin en de verborgen werkelijkheid van de Holocaust
Wendy Lower 

Een zeldzame en aangrijpende blik op de verborgen realiteit van de Holocaust
In 2009 kreeg historicus Wendy Lower een gruwelijke foto onder ogen. De foto toont de laatste momenten van een Joods gezin en hun Oekraïense schutters aan de rand van een ravijn. Hoewel de Holocaust uitgebreid gedocumenteerd is, is dit soort foto’s zeldzaam; deze gruweldaden werden door het naziregime vakkundig buiten beeld gehouden. Het is voor Lower het begin van een zoektocht naar de oorsprong en betekenis van dit hartverscheurende beeld.
Lower achterhaalt allerlei details over de familie, de moordenaars, en zelfs de fotograaf. Het ravijn is het resultaat van haar grondige zoektocht en geeft ons nieuwe, belangrijke inzichten over nazimisdaden en de positie van Joodse gezinnen tijdens de Holocaust.

'Een aangrijpend boek over Lowers zoektocht naar daders, slachtoffers en omstanders van de massaexecutie.' Trouw

bestel

Holocaust - vervolg

Niemand van ons zal terugkeren

Niemand van ons zal terugkeren

Charlotte Delbo
€ 20,99
Oorlogsvader

Oorlogsvader

Catherine Keyl
€ 17,50
De schaduw van Berlijn

De schaduw van Berlijn

Jonathan Lichtenstein
€ 22,99
Joodse huizen 7

Joodse huizen 7

Esther Shaya
€ 21,00
Meer dan alleen Auschwitz

Meer dan alleen Auschwitz

Kevin Prenger
€ 20,00
Na het Achterhuis

Na het Achterhuis

Bas von Benda-Beckmann
€ 22,99
Dochters van het daglicht

Dochters van het daglicht

Het vergeten verhaal van de Joodse gettomeisjes die in opstand kwamen tegen de nazi's
Judy Batalion 

Dochters van het daglicht van Judy Batalion vertelt het vergeten verhaal van de joodse gettomeisjes die in opstand kwamen tegen de nazi’s. Voor de lezers van Mijn naam is Selma en 't Hooge Nest.
In de krochten van de British Library stuitte kunsthistoricus Judy Batalion vijftien jaar geleden op een obscuur Jiddisch boekje uit 1946, Freuen in di Ghettos. Deze ‘gettomeisjes’ brachten hun vijanden al flirtend het hoofd op hol, kochten ze om, maar vermoordden ze als het moest in koelen bloede. Ze saboteerden de Duitse spoorwegen, bouwden bunkers en smokkelden wapens, maar droegen ook zorg voor de kinderen en de zieken.
In Dochters van het daglicht brengt Batalion al deze indrukwekkende verhalen samen in een magistraal en meeslepend historisch epos. Middelpunt vormt de hechte verzetsgroep rond de achttienjarige Poolse Renia Kukielka, die haar leven zonder aarzeling in de waagschaal stelt om Hitler te verslaan. Met centrale thema’s als vrouwenverzet, vriendschap en feminisme in oorlogstijd is Dochters van het daglicht van Judy Batalion een boek dat geen lezer onberoerd zal laten.

bestel

Tweede Wereldoorlog en Nederland

Hier is het gebeurd

Hier is het gebeurd

Ad van Liempt
€ 24,95
Ooggetuigen van de bevrijding

Ooggetuigen van de bevrijding

Bram de Graaf
€ 20,99
H.W.R. was hier

H.W.R. was hier

Ernst Arbouw
€ 21,99
De stilte van de ander

De stilte van de ander

Abdelkader Benali
€ 8,99
Uitschot in uniform

Uitschot in uniform

Gertjan Broek
€ 24,90
Verzwegen oorlogsjaren

Verzwegen oorlogsjaren

Nederlandse militairen in Duitse krijgsgevangenschap 1940‐1945
Johan van Hoppe, Eric van der Most & Erwin Rossmeisl

Ruim 11.000 Nederlandse militairen verbleven tijdens de Tweede Wereldoorlog in Duitse krijgsgevangenschap. In Verzwegen oorlogsjaren wordt voor het eerst hun verhaal opgetekend. Aan de hand van nooit eerder gepubliceerde dagboeken, brieven en rapporten wordt het leven van de Nederlandse militairen achter prikkeldraad gereconstrueerd. Uitgebreid wordt stilgestaan bij het dagelijks leven in de gevangenkampen, dat in het teken stond van honger, verveling, vernedering en spanning. Ook de talrijke ontsnappingspogingen hebben een plaats gekregen in dit boek, evenals de tewerkstelling van militairen als dwangarbeider in zogenaamde Arbeitskommandos. Vooral zij die werden ingeschakeld in de Duitse oorlogsindustrie stonden met regelmaat bloot aan geallieerde bombardementen. Daarbij vielen talloze slachtoffers. Na terugkeer in Nederland in het voorjaar van 1945 hield het merendeel van de oud-krijgsgevangenen de ervaringen uit deze periode voor zich. Het werden niet alleen voor henzelf, maar ook voor hun nazaten verzwegen oorlogsjaren. Johan van Hoppe en Eric van der Most houden zich al vele jaren bezig met het onderwerp krijgsgevangenschap en hebben hierover veel persoonlijke gegevens verzameld en reeds tientallen dagboeken uit krijgsgevangenschap bewerkt. 

bestel
Neergestort

Neergestort

Vijftien vliegtuigverliezen in Nederland 1940-1945
Gerard Groeneveld 

De Tweede Wereldoorlog speelde zich voor een groot deel in de lucht af. Geallieerde bommenwerpers groeiden in vijf jaar tijd uit tot een cruciale factor die een eindoverwinning mogelijk maakte. Terwijl de Duitsers Europa bezet hielden, vochten de Britten in de lucht door. Ten koste van enorme verliezen bracht de Royal Air Force de oorlog bijna dagelijks naar Duitsland met het doel daar dood en verderf te zaaien. Vanaf de tweede helft van 1942 bijgestaan door de Amerikaanse 8th Air Force. De route van de geallieerde vliegtuigen liep vaak over Nederland. Niet zelden vielen ze op weg naar hun doel of op de thuisreis ten prooi aan luchtafweer of Duitse nachtjagers. Duizenden geallieerde vliegtuigen sloegen op Nederlandse bodem te pletter. Achter elk van die crashes zit een verhaal. Aan de hand van vijftien van dergelijke verhalen laat dit boek zien hoe genadeloos die luchtoorlog in zijn werk ging. Van de moed van de vliegers, hun geringe overlevingskansen, hun gevangenschap, de pogingen van de Luftwaffe om ze te bestrijden tot het lot van de bevolking die de bommenregen dagelijks te verduren kreeg.

bestel

Tweede Wereldoorlog en verzet

Onze man in Parijs

Onze man in Parijs

Friso Schotanus
€ 20,00
Geen makke schapen

Geen makke schapen

Martijn Katan
€ 20,00
Oorlogen & oceanen

Oorlogen & oceanen

Erik Ader
€ 24,99
Partizanen aan de Schelde

Partizanen aan de Schelde

John Brosens
€ 21,99
Adje Cohen. Een leven in verzet

Adje Cohen. Een leven in verzet

Jaap Sanders
€ 24,95
Liniecrossers

Liniecrossers

Frontkoeriers van het verzet
Jelle Simons 

Historicus Jelle Simons doorzocht archieven in binnen- en buitenland, sprak met nabestaanden en betrokkenen en kreeg inzage in het archief van het voormalig hoofd van de Nederlandse inlichtingendienst, Jan Marginus Somer. Aan de hand van zijn bevindingen reconstrueerde hij de totstandkoming en activiteiten van verzetsgroep de liniecrossers in een spannend beschreven geschiedenis.
Tijdens de laatste zes oorlogsmaanden brachten de liniecrossers van Groep Albrecht hun kennis van de waterwegen in en rond de Biesbosch in stelling om de frontlijn tussen bezet en bevrijd Nederland 374 keer te doorkruisen. Tijdens deze levensgevaarlijke tochten brachten zij overheidsfunctionarissen, geallieerde piloten en talloze vogelvrijverklaarden naar het vrije zuiden, onder wie de Britse brigadegeneraal John Hackett. In omgekeerde richting vervoerden de liniecrossers geheim agenten, wapens en omvangrijke hoeveelheden medicijnen naar het door honger en onderdrukking gekwelde noorden.
Jelle Simons vertelt in Liniecrossers het complete verhaal: van de lokale geschiedenissen van liniecrossers uit Sliedrecht en Werkendam tot de oprichting en ontwikkeling van Groep Albrecht en de manieren waarop deze landelijke spionageorganisatie de Biesbosch gebruikte als illegaal doorgeefluik tussen vrijheid en bezetting.

bestel

Tweede Wereldoorlog klassiekers

't Hooge Nest

't Hooge Nest

Roxane van Iperen
€ 23,99
Mijn naam is Selma

Mijn naam is Selma

Selma van de Perre
€ 15,00
Liever dier dan mens

Liever dier dan mens

Pieter van Os
€ 19,99
Drie oorlogen

Drie oorlogen

Maarten van Rossem
€ 10,00
Slag om de Schelde 1944

Slag om de Schelde 1944

Tobias Van Gent
€ 49,99
Inferno

Inferno

Max Hastings
€ 29,99
De Bosatlas van de Tweede Wereldoorlog

De Bosatlas van de Tweede Wereldoorlog

Redactie Bosatlas

Heldere kaarten, gedetailleerde infographics en authentiek fotomateriaal laten de Tweede Wereldoorlog op een nieuwe manier zien. Niet alleen de aanloop en de oorlogsperiode komen aan bod, maar ook de doorwerking in politiek en maatschappij tot op de dag van vandaag. De Bosatlas van de Tweede Wereldoorlog vertelt hiermee op de eigen kenmerkende wijze het verhaal over 75 jaar vrijheid en strijd tegen onvrijheid. In compacte (beeld)verhalen laat de atlas de Tweede Wereldoorlog in een uniek breed perspectief zien: • Botsing van ideologieën in het interbellum • Inval, collaboratie, verzet, holocaust, oorlog in Nederlands-Indië, bevrijding • Dekolonisatie, Koude Oorlog, vredesmissies, Srebrenica, herdenken en vieren In het jaar waarin we vieren dat Nederland al 75 jaar in vrijheid leeft zijn de effecten nog steeds waarneembaar. De Bosatlas sluit af met een overzicht van vrijheid en onvrijheid in de huidige wereld en toont daarmee aan hoe bijzonder 75 jaar leven in vrijheid in Nederland is.

bestel

Tweede Wereldoorlog en Rotterdam

Vergeten verhalen

Vergeten verhalen

Johan van der Hoeven
€ 14,95
Vergeten verhalen 2

Vergeten verhalen 2

Johan van der Hoeven
€ 9,95
Target Rotterdam

Target Rotterdam

Jac. J. Baart
€ 34,90
Rotterdam frontstad

Rotterdam frontstad

Gerard Groeneveld
€ 32,50
De vergelding

De vergelding

Jan Brokken
€ 15,00
Cocky

Cocky

Verzetsheldin uit Rotterdam
Michael Barzilaij 

Een waarachtig en beeldend portret van Rotterdam tijdens de oorlogsjaren.
Cocky en haar man Anton boden tijdens de Tweede Wereldoorlog illegaal onderdak aan een Amerikaanse piloot. Een toevallige ontmoeting met de zoon van deze piloot zet Michael Barzilaij, de kleinzoon van Cocky en Anton, op het spoor van een veel grotere verborgen familiegeschiedenis. Hij ontdekt bewaard gebleven brieven en documenten die samenwerking tussen zijn grootouders en Rotterdamse verzetskopstukken als Jo Berlijn en verzetsleiders als Tjerk – Theo – Elsinga onthullen en ook interviewt hij nog levende ooggetuigen. Langzaam ontstaat een heel ander beeld van die lieve, deftige oma Cocky. Samen met haar kersverse echtgenoot hielp ze Joodse gezinnen onder te duiken en handelde ze in valse identiteitsbewijzen. Tijdens de bezetting legde ze enorme afstanden af als fietskoerier en bezorgde ze smokkelwaar. Het stel kroop meermalen door het oog van de naald en moest op een gegeven moment zelf ook onderduiken.
In Cocky reconstrueert Michael het spannende verhaal over hoe Cocky en Anton Sanders uitgroeiden tot belangrijke pionnen in een Rotterdams verzetsnetwerk en schetst hij een levendig beeld van Rotterdam tijdens de oorlogsjaren.

bestel