Fanny Schoonheyt

In Fanny Schoonheyt. Een Nederlands meisje strijdt in de Spaanse Burgeroorlog vertelt Yvonne Scholten het mysterieuze levensverhaal van een opmerkelijke vrouw. De avonturen van Fanny Schoonheyt (Rotterdam, 1912-1961) beginnen met haar droom journalist te worden. Ze vindt een baantje op de redactie van NRC Handelsblad waar ze bekende mannen ontmoet als Victor van Vriesland en mr. J. Huyts, volgens het journalistieke roddelcircuit een sovjetspion. Eind 1934 vertrekt ze naar Spanje waar ze probeert een bestaan als buitenlandcorrespondent op te bouwen. Maar in juli 1936 breekt de Spaanse Burgeroorlog uit. Fanny pakt het geweer op en krijgt zelfs bekendheid als 'de koningin van de mitrailleuse'. Tijdens haar Spaanse avonturen ontmoet zij Ramon Mercader, de latere moordenaar van Trotski. In 1938 wordt ze op geheime missie naar Parijs gestuurd. De nederlaag van de Spaanse Republiek brengt haar als vluchtelinge naar de Dominicaanse Republiek en vervolgens naar Curaçao, waar ze een bestaan opbouwt als de fotografe Fanny Lopez. Dit heldinnenverhaal blijkt ook een geschiedenis van zwijgen te zijn, want Fanny heeft haar moedige verrichtingen in de Spaanse Burgeroorlog angstvallig verzwegen. Zelfs haar dochter wist niet dat ze in Spanje had gevochten.

Yvonne Scholten werkte als buitenlandcorrespondente in Italië en als radioprogrammamaker voor Vara en NPS . In 1986 maakte ze voor de VPRO -radio een uitzending over Fanny Schoonheyt. Enige tijd geleden besloot Scholten de research opnieuw op te pakken, daartoe onder andere aangezet door de berichten over Tanja Nijmeijer, de Nederlandse vrouw die in Colombia voor de FARC strijdt. Ongeveer tegelijkertijd kwamen brieven boven water van Fanny Schoonheyt uit Spanje.