Johanna van Eijbergen

Ze was de enige vrouw in Nederland die zich omstreeks 1900 op het gebied van de metaalkunst waagde: kunstenaar Johanna van Eijbergen (1865-1950). Haar ontwerpen werden tussen 1904 en 1910 uitgevoerd door de Hengelose fabrikant G. Dikkers & Co. De vazen, schalen en vele andere voorwerpen kenmerken zich door wonderschone decoraties van gestileerde bloemen en dieren, vooral insecten, vlinders en vissen. Bij de Nederlandse metaalkunst rond 1900 denk je aan kunstenaars als Jan Eisenloeffel (1876-1957), Frans Zwollo sr. (1872-1945), Carel Begeer (1883-1956) en Johannes Cornelis Stoffels (1878-1952). Aan dit rijtje moet zeker de naam Johanna van Eijbergen worden toegevoegd. Ze bouwde in korte tijd een indrukwekkend oeuvre op als metaalkunstenaar. Van Eijbergen onderscheidde zich door de manier waarop ze gestileerde dier- en plantmotieven naadloos liet samengaan met geometrische vormen. Hoewel Van Eijbergen slechts tien jaar actief was als metaalkunstenaar, wist zij haar talent ten volle te benutten. Het zijn met name gevleugelde insecten die terugkomen op de vaasjes en schalen in messing, koper en tombak. Ook werden er op basis van haar ontwerpen broodmanden, kannen, lampen, deurplaten en deurknoppen vervaardigd. De ontwerpen sluiten aan bij de heersende art-nouveaustijl van dat moment. Het boek bevat ook werk van de hedendaagse illustrator Merlijne Marell, die zich door Van Eijbergen liet inspireren.

Annemiek Rens is kunsthistoricus en werkt als hoofdconservator bij het Drents Museum. Haar aandachtsgebied is kunst vanaf 1850.